Cha đẻ bom nguyên tử có thể đã từng xin lỗi các hibakusha

Theo thông tin mà NHK nhận được, một đoạn phim vừa được phát hiện tại thành phố Hiroshima cho thấy một phiên dịch viên xác nhận rằng nhà vật lý J. Robert Oppenheimer đã rơi nước mắt khi nói "Tôi xin lỗi" với những người sống sót sau vụ ném bom nguyên tử cách đây 60 năm.

Oppenheimer là nhà vật lý lý thuyết đứng đầu dự án phát triển bom nguyên tử của Mỹ trong Chiến tranh Thế giới thứ 2.

Theo các nguồn tin, ông rất đau khổ khi chứng kiến sự tàn phá mà vụ ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki gây ra. Tuy nhiên, ông đã không đi thăm các thành phố này khi đến Nhật vào năm 1960.

Đoạn phim thuộc sở hữu của một tổ chức phi lợi nhuận đặt tại Hiroshima, cho thấy những gì phiên dịch viên Teichler Yoko phát biểu vào năm 2015 về chuyến thăm Mỹ trong năm 1964 của những người sống sót sau vụ ném bom nguyên tử, được gọi là hibakusha.

Bà Teichler đã nói về một cuộc gặp kín giữa ông Oppenheimer và nhà vật lý lý thuyết Shono Naomi, một hibakusha sinh ra ở Hiroshima, cùng những người Nhật trong đoàn khi đó.

Bà kể khi mọi người vào phòng để gặp, ông Oppenheimer đã rơi nước mắt và liên tục nói "Tôi xin lỗi".

Nhà vật lý Shono Naomi cũng viết về cuộc gặp trên trong tạp chí cựu học sinh của trường trung học nơi ông từng theo học. Ông Shono nói Oppenheimer không muốn nhắc về Hiroshima và Nagasaki, những từ luôn khiến ông phải sống trong day dứt.

Giáo sư Miyamoto Yuki tại Đại học DePaul ở Chicago cho biết việc ông Oppenheimer gặp và nói lời xin lỗi với các hibakusha là rất đáng ngạc nhiên và vô cùng ý nghĩa.

Theo bà Miyamoto, có thể những người sống sót đã hy vọng rằng Oppenheimer sẽ hành động như những gì ông nói và thúc đẩy xóa bỏ vũ khí hạt nhân, nhưng thật đáng tiếc là ông đã không làm như vậy. Ông Oppenheimer qua đời vào năm 1967.

Bà nói có thể ông đã gặp khó khăn vì ở thời điểm đó nhiều người Mỹ ủng hộ việc răn đe hạt nhân.

Bà Miyamoto nói thêm rằng việc xóa bỏ vũ khí hạt nhân vẫn là một thách thức mà chúng ta phải đối mặt, và hành động để thu hẹp khoảng cách giữa lời nói của Oppenheimer và thực tế.